De spiegel van Paul Vlake

Volgens Paul draait het vak, ongeacht de omstandigheden, om dezelfde professionele afwegingen. 'Prioriteiten stellen, patronen herkennen en op basis daarvan handelen.' Van Simenti kunnen Nederlandse zorgverleners ook iets leren. 'Soms moet je accepteren dat je niet alles in de hand hebt. Dat geldt trouwens niet alleen voor je werk in de zorg, maar ook daarbuiten.'

'Wat mij vooral raakt, is de betrokkenheid van Simenti'

Paul Vlake (68) werkt sinds 1995 als huisarts in Vught. Inmiddels heeft hij zijn praktijk overgedragen aan zijn dochter, al springt hij bij als zij op vakantie is. En hoe anders zijn werk ook is dan dat van lokaal zorgverlener Simenti uit Malawi, hij voelt zich toch met hem verwant.

'Wat mij vooral raakt, is de betrokkenheid van Simenti', zegt Paul. 'Hij legt op de fiets grote afstanden af om de mensen uit zijn gemeenschap te helpen, dat is nogal wat.'

Ook herkent hij zich in de manier waarop Simenti met eenvoudige middelen zo goed mogelijke zorg biedt. 'Toen ik begon, hadden wij ook veel minder apparatuur en snufjes tot onze beschikking dan nu. Toch deden we ook toen ons werk goed. Ik zie het vak van huisarts als een ambacht, en dat is zijn werk eigenlijk ook. Je doet heel veel, voor een groot aantal mensen, en het meeste kan zonder dat je het heel ingewikkeld maakt.'

Prioriteiten stellen en patronen zien

Bovendien voeren ze vergelijkbare handelingen uit. 'Simenti en ik hebben geleerd om prioriteiten te stellen, om patronen te zien en op basis daarvan te beslissen. Wat is op dit moment het belangrijkst? Wat is levensreddend? Wat doe je zelf? Wie verwijs je door? Simenti kan dat even goed als ik, daar twijfel ik niet aan. Zeker omdat hij veel ervaring heeft, veel heeft gezien.'

Een andere overeenkomst: ze gebruiken allebei de fiets – al koos Paul te vaak naar zijn zin voor de auto. 'Maar in ben regelmatig Vught door gereden om op huisbezoek gegaan. Mijn dochter doet dan nu ook. Als Malawi niet zo ver was, zou ik dolgraag een dagje met Simenti meefietsen.'

Natuurlijk is de situatie voor zijn zorgcollega in Malawi op veel gebieden wel veel zwaarder dan het voor hem was, zegt Paul. 'De infrastructuur is gebrekkig, hij heeft geen kantoor. En hij zou vooral meer collega’s moeten hebben.'

Fietsen voor Amref

Toen Paul vorig jaar meedeed aan Africa Classic, een sponsorfietstocht in Tanzania georganiseerd door Amref Health Africa, zag hij met eigen ogen hoe belangrijk die eerstelijns zorg is. 'Je kan met voorlichting, preventie en eenvoudige hygiënische maatregelen zoveel bereiken. In Nederland staan we daar nauwelijks nog bij stil, terwijl het daar levens redt. Dat vond ik heel confronterend.'

Het deed hem bovendien weer eens realiseren hoe goed we het hier hebben. 'De zorg in Nederland is geweldig. Dat vond ik altijd al. Maar als je het verschil met eigen ogen ziet, raakt het je nog meer.'

Niet alles in de hand

Of Nederlandse zorgverleners iets kunnen opsteken van een Afrikaanse collega als Simenti? Paul denkt van wel. 'Ook wij lopen tegen grenzen aan. Soms kun je een patiënt ergens niet kwijt omdat een ziekenhuis onvoldoende bedden heeft, of omdat een specialist het niet eens is met wat jij denkt dat er moet gebeuren. Van Simenti kun je leren om te accepteren dat er soms onmogelijkheden zijn, om te berusten in het feit dat je niet alles in de hand hebt. Dat geldt trouwens niet alleen voor je werk in de zorg, maar ook daarbuiten.'