Prinsjesdag 2026 en de fiscale maatregelen

De maximale onbelaste reiskostenvergoeding wordt met terugwerkende kracht tot 1 januari 2026 verhoogd van € 0,23 naar € 0,25 per kilometer.

De verhoging geldt niet alleen voor werknemers, maar ook voor de aftrek van zakelijke reiskosten door IB-ondernemers en resultaatgenieters.

Daarnaast worden diverse forfaitaire kilometerbedragen in de inkomstenbelasting, zoals voor zorg-, vrijwilligers- en gehandicaptenvervoer, eveneens verhoogd naar € 0,25 per kilometer.

Werkgevers zijn niet verplicht de hogere vergoeding daadwerkelijk toe te kennen, tenzij er een verplichting is op basis van een cao.

• De startersaftrek wordt per 1 januari 2027 verlaagd van € 2.123 naar € 10.
• Per 1 januari 2028 wordt de startersaftrek helemaal afgeschaft.
• Tegelijkertijd vervalt per 2028 ook de willekeurige afschrijvingen voor starters.
• De startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid wordt per 1 januari 2029 afgeschaft.

Er komt geen overgangsrecht, waardoor de wijzigingen ook gevolgen hebben voor ondernemers die al vóór 2027 zijn gestart. In 2026 kunnen zij wel nog gebruik maken van de startersaftrek.

Het aftrekpercentage van de energie-investeringsaftrek wordt per 1 januari 2027 verhoogd van 40% naar 45,5% van het investeringsbedrag.

De regeling blijft gelden voor investeringen in aangewezen energiebesparende bedrijfsmiddelen en duurzame energie.

Door de verhoging neemt het netto fiscale voordeel voor ondernemers toe. Hiermee wordt het financieel nog aantrekkelijker voor ondernemers om investeringen te doen in energiebesparende maatregelen of duurzame energie.

De energie-investeringsaftrek blijft een eenmalige aanvullende aftrekpost op de winst.

Al enkele jaren wordt de zelfstandigenaftrek stap voor stap verlaagd. De zelfstandigenaftrek is een aftrekpost in de inkomstenbelasting voor ondernemers die voldoen aan het urencriterium van 1.225 uur per jaar.

• In 2025 bedraagt de zelfstandigenaftrek € 2.470.
• In 2026 daalt deze naar € 1.200.
• Volgens de huidige plannen bedraagt de zelfstandigenaftrek in 2027 € 900.

Tip: houd goed bij hoeveel uren je aan je onderneming besteedt. Zo kun je bij vragen van de Belastingdienst aantonen dat je voldoet aan het urencriterium van 1.225 uur per jaar.

Vanaf 2027 geldt een eindheffing voor nieuwe auto’s van de zaak met een verbrandingsmotor. De eindheffing bedraagt 12% van de cataloguswaarde van de auto en komt bovenop de bijtelling voor het privégebruik van een zakelijke auto voor de medewerker.

• Deze eindheffing mag niet via een eigen bijdrage doorbelast worden aan de medewerker.
• De eindheffing geldt niet voor emissievrije auto’s.
• Voor auto’s die al vóór 1 januari 2027 ter beschikking zijn gesteld, geldt een overgangsregeling tot 31 december 2030.

Het doel is werkgevers te stimuleren om over te stappen op emissievrije voertuigen. In de pseudo-eindheffing wordt een aanpassing voorgesteld: uitzondering voor vervangend vervoer bij onderhoud en reparatie.

In de voorgestelde plannen van het kabinet zijn geen plannen opgenomen om de tarieven van de vennootschapsbelasting aan te passen. Dat zou betekenen dat de tarieven in 2027 ongewijzigd blijven.

Voor de vennootschapsbelasting gelden in 2027 dus nog steeds de volgende 2 tarieven:

• 19% over de eerste € 200.000 belastbare winst.
• 25,8% over het deel van de belastbare winst boven € 200.000.

Voorbeeld: maak je € 250.000 winst? Dan betaal je 19% over de eerste € 200.000 en 25,8% over de resterende € 50.000.

De aanpassing van de youngtimerregeling per 2027, waarbij de regeling zou gelden voor auto’s van 25 jaar en ouder, gaat niet door. 

In plaats daarvan stijgt de grens geleidelijk van 16 naar 17 jaar per 2027 en vervolgens naar 20 jaar per 2028. 

Voor auto’s die uiterlijk op 31 december 2025 al onder de regeling vielen, geldt overgangsrecht waardoor eigenaars langer van de youngtimerregeling gebruik kunnen blijven maken. Vanaf 2028 geldt voor alle auto’s dus een grens van 20 jaar.

• Het tarief in de 1^e schijf wordt verhoogd van 35,75% naar 36,23%.
• Het tarief in de 2^e schijf wordt verhoogd van 37,56% naar 38,16%.
• Het tarief in de hoogste schijf blijft 49,5%.
• De grens van de 1^e schijf wordt € 39.247 en die van de 2^e schijf blijft € 78.426.
• Voor belastingplichtigen ouder dan de AOW-gerechtigde leeftijd geldt in de 1^e schijf een tarief van 18,33%.

De aftrek van uitgaven voor specifieke zorgkosten wordt per 1 januari 2028 afgeschaft. Deze aftrekpost voorziet erin dat bepaalde uitgaven als gevolg van ziekte of een beperking onder voorwaarden worden afgetrokken. De aftrekpost wordt vanwege gebrek aan doelmatigheid en vanwege complexiteit bij de uitvoering afgeschaft.

Door het vervallen van de aftrek kan het verzamelinkomen hoger uitvallen, wat gevolgen kan hebben voor inkomensafhankelijke regelingen en eigen bijdragen. Het jaar 2027 zal het laatste jaar zijn dat zorgkosten nog in aftrek kunnen worden gebracht.

Voor nagekomen betalingen of teruggaven na 1 januari 2028 geldt geen overgangsrecht. 

Het algemeen woningtarief in de overdrachtsbelasting wordt verlaagd van 8% naar 7%. Dit tarief geldt voor woningen die de verkrijger niet zelf anders dan tijdelijk als hoofdverblijf gaat gebruiken, zoals huurwoningen, tweede woningen en vakantiehuizen.

Zowel het tarief van 2% voor hoofdverblijfwoningen als de startersvrijstelling blijven ongewijzigd. Met de verlaging wordt de belastingdruk bij de verkrijging van niet-hoofdverblijfwoningen verminderd.

Voor overig onroerend goed, zoals praktijkpanden, blijft het tarief 10,4%.

De maximale inkomensgrens voor het pensioengevend loon en het inkomen waarover lijfrente kan worden opgebouwd, wordt van 2027 tot en met 2032 niet geïndexeerd. De grens blijft daardoor gedurende deze jaren op het niveau van 2026 van € 137.800. Over inkomen boven deze grens kan geen fiscaal gefaciliteerd pensioen of lijfrente worden opgebouwd.

Met deze maatregel wordt de eerder voor 2025 en 2026 toegepaste bevriezing met 6 jaar verlengd.

De minister en de staatssecretaris van Financiën hebben op Prinsjesdag een brief aan de Tweede Kamer gestuurd over de toekomst van box 3. Deze brief hangt samen met het eerder door de Tweede Kamer aangenomen wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3.

Het kabinet heeft nog geen definitieve keuze gemaakt over de verdere vormgeving van box 3 en vraagt de Eerste Kamer de behandeling van het wetsvoorstel aan te houden. Hiermee is niet duidelijk of het nieuwe box 3-stelsel met ingang van 2028 kan worden ingevoerd en hoe dit zal worden vormgegeven. In 2027 wordt in ieder geval nog volgens de huidige systematiek belasting geheven in box 3.

Tip: indien het werkelijk rendement van jouw box 3-vermogen lager is dan het forfaitaire rendement, dan kun je tot en met 2024 gebruik maken van het formulier Opgaaf werkelijk rendement. Vanaf 2025 is het werkelijk rendement onderdeel van de belastingaangifte.

Het hoge tarief van de vliegbelasting wordt per 1 januari 2027 verlaagd van € 74,81 naar € 59,43 per passagier. Dit tarief geldt voor eindbestemmingen die verder dan ongeveer 5.500 kilometer van Amsterdam liggen, zoals de Verenigde Staten, Zuid-Afrika en Indonesië.

Het lage en middentarief blijven ongewijzigd. Met de verlaging wordt het hoge Nederlandse tarief gelijkgetrokken met het Duitse tarief en worden de kosten voor intercontinentale vluchten vanaf Nederlandse luchthavens verlaagd.

De bedragen van een aantal heffingskortingen worden aangepast. De algemene heffingskorting in 2027 wordt maximaal € 3.154 (2026: € 3.115). De arbeidskorting in 2027 wordt maximaal € 5.929 (2026: € 5.685).

Naast deze verhogingen wordt de ouderenkorting daarentegen verlaagd naar maximaal € 1.993 (2026: € 2.067).