Na het diploma begint een ander soort leren

In carrieregesprekken helpt Belinda bijna en pas afgestudeerde zorgprofessionals. Ze spreekt met name geneeskundestudenten en ANIOS, maar ook fysiotherapeuten en afgestudeerden uit technische en klinische geneeskunde. De meesten starten in loondienst.

Van BIG-registratie en solliciteren tot arbeidsvoorwaarden, belasting, pensioen en verzekeringen: er komt in korte tijd veel tegelijk op hen af. ‘Je neemt ze mee langs allerlei praktische zaken’, zegt Belinda. Ze merkt dat daar behoefte aan is. ‘Vanuit de universiteit wordt weinig voorlichting gegeven over wat er allemaal op ze afkomt.’

Diploma binnen, maar nog niet klaar

Voor veel jonge zorgprofessionals is de BIG-registratie een van de eerste praktische zaken waarmee ze te maken krijgen. Daarna volgt vaak de eerste sollicitatie. Belinda merkt dat starters daar onzeker over kunnen zijn. Veel van hen hebben nog nauwelijks ervaring met een serieus sollicitatiegesprek. Haar adviezen zijn praktisch: zoek op met wie je het gesprek voert, verdiep je in de organisatie en bedenk vooraf wat je zelf wil weten. ‘Vraag bijvoorbeeld: stel dat ik hier kom werken, hoe ziet mijn dag er dan uit?’

Ook kijkt Belinda regelmatig mee naar het cv. Haar belangrijkste advies: houd het overzichtelijk en maak snel duidelijk wie je bent, welke ervaring je hebt en waar je ambities liggen. Geneeskundestudenten hoeven bijvoorbeeld niet al hun coschappen te noemen, omdat een groot deel daarvan voor iedere student hetzelfde is. Interessanter zijn coschappen waarvoor iemand zelf heeft gekozen. En voor wie moeite heeft een persoonlijk profiel te schrijven, kan AI een hulpmiddel zijn. ‘Maar geef er dan wel een persoonlijke touch aan. Anders komt het te afstandelijk over.’

Diploma binnen, maar nog niet klaar

Voor veel jonge zorgprofessionals is de BIG-registratie een van de eerste praktische zaken waarmee ze te maken krijgen. Daarna volgt vaak de eerste sollicitatie. Belinda merkt dat starters daar onzeker over kunnen zijn. Veel van hen hebben nog nauwelijks ervaring met een serieus sollicitatiegesprek. Haar adviezen zijn praktisch: zoek op met wie je het gesprek voert, verdiep je in de organisatie en bedenk vooraf wat je zelf wil weten. ‘Vraag bijvoorbeeld: stel dat ik hier kom werken, hoe ziet mijn dag er dan uit?’

Ook kijkt Belinda regelmatig mee naar het cv. Haar belangrijkste advies: houd het overzichtelijk en maak snel duidelijk wie je bent, welke ervaring je hebt en waar je ambities liggen. Geneeskundestudenten hoeven bijvoorbeeld niet al hun coschappen te noemen, omdat een groot deel daarvan voor iedere student hetzelfde is. Interessanter zijn coschappen waarvoor iemand zelf heeft gekozen. En voor wie moeite heeft een persoonlijk profiel te schrijven, kan AI een hulpmiddel zijn. ‘Maar geef er dan wel een persoonlijke touch aan. Anders komt het te afstandelijk over.’

Kijk verder dan je eerste salaris

Over het startsalaris hebben veel starters al enig idee. Toch adviseert Belinda om verder te kijken dan het bedrag in het contract. Hoe zit het met reiskosten en onregelmatigheidstoeslagen? Welke secundaire arbeidsvoorwaarden en welke cao gelden er? En past de werkplek bij wat jij zoekt? Pensioen staat bij twintigers meestal niet bovenaan het lijstje. Toch bespreekt Belinda het altijd. ‘Ik weet dat het heel ver weg is, maar het is wel heel belangrijk.’ Wat iemand zelf moet regelen, verschilt per werkgever en beroepsgroep.

Van student naar werknemer

Ook financieel verandert er het nodige zodra iemand de stap maakt van studie naar werk. Een hoger inkomen kan bijvoorbeeld gevolgen hebben voor toeslagen. Belinda wijst starters erop dat zij moeten controleren of het inkomen waarop hun toeslagen zijn gebaseerd nog klopt. Wie te veel ontvangt, kan later moeten terugbetalen.

De woonsituatie speelt eveneens mee. Iemand die nog thuis woont, zit in een andere situatie dan iemand die op kamers woont of binnenkort een eigen woning krijgt. Daarom kijkt Belinda niet alleen naar vandaag, maar ook naar wat er de komende tijd waarschijnlijk verandert. Wie binnenkort op zichzelf gaat wonen, krijgt te maken met zaken als aansprakelijkheids-, inboedel- en reisverzekering.

Ook het beroep zelf brengt risico’s mee. Zorgprofessionals kunnen bijvoorbeeld te maken krijgen met een klacht of tuchtzaak. Niet ieder risico is automatisch via de werkgever verzekerd. Belinda bespreekt daarom waar starters zelf alert op moeten zijn en welke mogelijkheden er zijn om risico’s af te dekken.

Het zijn misschien niet de onderwerpen waar je als starter als eerste aan denkt. Toch horen ze bij de stap van studie naar werk. ‘Met je diploma op zak ben je klaar om je vak uit te oefenen. Maar er begint ook een ander soort leren: hoe je alles eromheen goed regelt.’