Wanneer verzuim een risico wordt
Verzuim lijkt vaak iets voor HR. Maar in de praktijk raakt het je hele organisatie., ‘Verzuim is een risico waarop je actief moet sturen,’ zegt Hans Herkendaal, werkgeversadviseur bij VvAA. ‘Werkgevers hebben bij ziekte forse verplichtingen. Zeker in de zorg kunnen de gevolgen groot zijn.’
Werkgevers zijn wettelijk verplicht om bij ziekte het loon van medewerkers tot twee jaar door te betalen. ‘Dat kan enorm in de papieren lopen,’ zegt Hans. ‘En ondertussen moet het werk wel doorgaan. In een sector waar de drukt al hoog is, vergroot dat het risico op fouten en uitval.’
Signalen
Goed risicomanagement begint volgens hem daarom niet pas bij een verzekering, maar veel eerder. ‘Je ziet vaak signalen voordat iemand langdurig uitvalt. Medewerkers melden zich bijvoorbeeld vaker kort ziek, trekken zich terug of reageren sneller geïrriteerd.’ Zeker in de zorg gaan professionals bovendien vaak te lang door. ‘Zorgverleners hebben een groot verantwoordelijkheidsgevoel. Ze willen hun patiënten en collega’s niet in de steek laten. Maar soms luisteren mensen daardoor te laat naar signalen van overbelasting.’
Aandacht maakt het verschil
De sleutel ligt op de werkvloer. ‘Het gaat uiteindelijk om verbinding met medewerkers. Je hoeft niet iedere dag een uitgebreid gesprek te voeren, maar je moet wel weten wat er speelt.’ In praktijken met een praktijkmanager, ziet hij vaak meer ruimte voor die persoonlijke aandacht. ‘Een praktijkhouder moet vaak alle ballen tegelijk in de lucht houden. Dan komt aandacht voor medewerkers sneller onder druk te staan.’
Hans Herkendaal
Werkgeversadviseur bij VvAA.
Veilige werkomgeving
Een veilige werkomgeving speelt daarbij een belangrijke rol. Medewerkers moeten zich vrij voelen om problemen bespreekbaar te maken, ook als die privé zijn. ‘Denk aan een scheiding, een rouwproces of overgangsklachten. Dat zijn persoonlijke onderwerpen, maar ze kunnen wel invloed hebben op inzetbaarheid en functioneren.’
Quick wins
- Signaleer kleine veranderingen vroegtijdig. Let op vaker kort verzuim, terugtrekgedrag of irritatie. Juist kleine signalen kunnen wijzen op overbelasting of spanningen op de werkvloer.
- Pak conflicten niet te laat aan. Langdurig verzuim ontstaat regelmatig vanuit sluimerende conflicten tussen collega’s of met een leidinggevende. Vroeg bespreekbaar maken voorkomt escalatie.
- Zet preventieve ondersteuning actief in. Denk aan psychische preventietools, coaching of een verzuimexpert. Tijdig hulp inschakelen geeft rust en voorkomt dat situaties onnodig ingewikkeld worden.
- Werk bewust aan een veilige teamsfeer. Medewerkers moeten zich vrij voelen om zorgen te delen — ook als die privé spelen. Een open cultuur verlaagt de drempel om eerder aan de bel te trekken.
- Investeer in teamdynamiek. Teamcoaching kan samenwerking verbeteren en medewerkers helpen beter in hun rol te blijven functioneren. Een gezond werkklimaat verkleint de kans op uitval.
- Blijf met elkaar in gesprek. Veel problemen worden groter doordat signalen te laat worden gezien of besproken.
Meer lezen?
Goede zorg begint bij een sterke juridische basis
In de zorg begint risicomanagement volgens Arie Kreule niet bij incidenten, maar bij de basis.
Het Odido-datalek: kun je schade verhalen?
Begin 2026 werd Odido getroffen door een cyberaanval waarbij persoonsgegevens van klanten zijn buitgemaakt.
Aansprakelijkheid en rust in de tandartspraktijk
Tandartspraktijken willen professioneel werken en risico’s beheersen, met autonomie, tijd en focus op de zorg.
Omgaan met agressie begint bij veiligheid in het team
In de manier waarop je als team agressie opvangt, nabespreekt en leert, zit de sleutel om sterker te worden.