Arbeidscontract eenzijdig wijzigen, mag dat?

Wat is een eenzijdig wijzigingsbeding?

Een eenzijdig wijzigingsbeding geeft een werkgever de mogelijkheid om een arbeidsovereenkomst eenzijdig te wijzigen, dus zonder instemming van de werknemer. Maar er moeten wel zwaarwegende belangen zijn. Ook moet de werkgever aan bepaalde voorwaarden voldoen. Hij kan dus niet zomaar een wijziging doorvoeren.

Niet verplicht, wel verstandig

Het is niet verplicht om een eenzijdig wijzigingsbeding op te nemen in de arbeidsovereenkomst, maar het is wel verstandig. Als de omstandigheden ingrijpend veranderen, kan een bedrijf zich beroepen op het beding. Denk bijvoorbeeld aan een teruglopende omzet.

Voorwaarden

• U moet een eenzijdig wijzigingsbeding schriftelijk overeenkomen. Dit kan bij het aangaan van de arbeidsovereenkomst, maar ook tijdens het dienstverband of in aanvullende regeling op de cao. Het beding geldt dan alleen voor die regeling. Bij de meeste collectieve regelingen heeft medezeggenschap ook invloed.
• Er is een zwaarwegend belang (bijvoorbeeld financiële noodzaak, wetswijziging, organisatorische redenen of technologische ontwikkelingen). De rechter kan een onredelijke wijziging terugdraaien.
• De werkgever moet de werknemer compenseren voor eventuele nadelige gevolgen.

Geen eenzijdig wijzigingsbeding, maar toch iets wijzigen?

Als er geen eenzijdig wijzigingsbeding is, hoeft een werknemer in principe niet akkoord te gaan met het voorstel. De werkgever moet dan wel aantonen dat de wijziging noodzakelijk is door veranderde omstandigheden. Ook moet de werkgever een redelijk voorstel doen. De laatste redelijkheidstoets vindt plaats bij de vraag of de werknemer dit moet accepteren.

Als er geen eenzijdig wijzigingsbeding is én als de werkgever niet voldoet aan de eerdergenoemde voorwaarden, is een wijziging alleen mogelijk als het handhaven van de bestaande situatie onaanvaardbaar is. Dit is een zeer strenge norm waar rechters bijna nooit van afwijken.