Nieuwe koers voor zzp-beleid: kabinet kiest voor Zelfstandigenwet

Vbar uitgekleed tot rechtsvermoeden

In het wetsvoorstel van het vorige kabinet (Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden, Vbar) vervalt het onderdeel ‘verduidelijking’. Daarin waren alle aanwijzingen opgenomen die kunnen wijzen op een dienstverband of juist op zelfstandigheid bij een arbeidsovereenkomst.

Over dit onderdeel ontstond veel discussie in de samenleving. Alleen het Vbar-deel met het rechtsvermoeden voor lagere tarieven blijft overeind. Opdrachtgevers die werken met zzp’ers met een uurtarief onder de €38 moeten kunnen aantonen dat er geen sprake is van een arbeidsovereenkomst. Het kabinet wil dit onderdeel binnenkort naar de Tweede Kamer sturen.

Verduidelijking met Zelfstandigenwet

Voor het verduidelijken van de grens tussen zzp en dienstverband ligt nu de Zelfstandigenwet op tafel. Vorig voorjaar kwam een aantal Kamerleden al met dit initiatief, met als drijvende kracht de huidige minister Aartsen.

Het vorige kabinet wilde echter verder met de Vbar. Waar de Vbar al ter behandeling bij de Tweede Kamer lag, is de Zelfstandigenwet nog een initiatiefwetsvoorstel dat verdere uitwerking nodig heeft.

Het idee achter de Zelfstandigenwet is dat echte zelfstandigen meer ruimte krijgen. De wet bestaat uit 4 hoofdelementen:

• Zelfstandigentoets;
• Werkrelatietoets;
• Sectoraal rechtsvermoeden;
• Commissie beoordeling toetsingskader.

Bekijk voor een toelichting van deze elementen ons schema van de Zelfstandigenwet.

Vooralsnog Deliveroo als houvast

Het verder uitwerken van de Zelfstandigenwet kost tijd. Zo is nog niet duidelijk hoe deze nieuwe wet samenhangt met een toetsing aan het bestaande begrip arbeidsovereenkomst in het Burgerlijk Wetboek. En daarmee: hoe instanties zoals de Belastingdienst, de rechterlijke macht en de Arbeidsinspectie moeten omgaan met sectorale rechtsvermoedens en uitspraken van de beoordelingscommissie.

Voorlopig geldt daarom nog het huidige handhavingskader, op basis van het Burgerlijk Wetboek. De Deliveroo-uitspraak van de Hoge Raad geeft meer duidelijkheid en is een belangrijke richtlijn om te beoordelen of sprake is van een arbeidsovereenkomst. 

Deze uitspraak biedt in veel duidelijke gevallen al een praktisch houvast voor opdrachtgevers en werkenden. Sinds 1 januari 2025 controleert de Belastingdienst weer bij opdrachtgevers. 

Bekijk voor een puntsgewijze toelichting van de negen elementen ons Deliveroo-schema.