Dit hoort in uw maatschapscontract 

6 september 2018 - Welke zaken horen in een maatschapscontract om bij verwachte en onverwachte zaken de spelregels te bepalen? Bedrijfskundig specialist Peter van Bakel zet de belangrijkste negen op een rij. 

Een maatschap van 4 fysiotherapeuten werkt ruim 10 jaar samen. Begin dit jaar zeggen de overige eigenaren het vertrouwen op in praktijkhouder A. Na vele discussies komt men overeen dat A. eind dit jaar de maatschap zal verlaten. A. wil een uitkoopsom ontvangen.

Normaal gesproken is de hoogte van de uitkoopsom mede gebaseerd op zijn gerechtigheid in de maatschap. In het maatschapscontract is echter niets vastgelegd omtrent gerechtigheden van de maten; er staat alleen dat men een samenwerking is aangegaan. Wel ontvangt A. de afgelopen 10 jaar een winstaandeel uit de maatschap van jaarlijks zo’n 40%. De achterblijvende maten stellen zich op het standpunt dat de gerechtigheid van A 25% is; partij A. stelt zijn gerechtigheid op 40%. Weet u wie er gelijk heeft?

Samenwerking voor langere termijn

Bovenstaand is een voorbeeld van een onduidelijk contract met verregaande gevolgen. De advocaten van beide partijen hebben het er druk mee en zijn er nog niet over uit.

Bij de start van de samenwerking met meerdere partijen is het zaak om de formele zaken schriftelijk vast te leggen. Ook kan gedurende het bestaan van de maatschap het contract aangepast worden door middel van een addendum. Overigens kan dit onderhands en hoeft dit niet notarieel.

Verwachte en onverwachte situaties
Insteek van het aangaan van een maatschap is om met de gezamenlijke praktijk voordelen te behalen die je als eenling minder snel bereikt. Het kenmerk van een maatschap is dat partijen op een gelijkwaardige basis samenwerken. Deze samenwerking ga je aan voor langere termijn. Het is dus logisch dat er zich in de loop van de tijd allerlei onverwachte, maar ook verwachte situaties kunnen voordoen. Hoe prettig is het dan dat er vooraf al afspraken zijn gemaakt hoe met deze situaties om te gaan. Toch komt het in de praktijk voor dat er in het geheel geen contract is, het contract gedateerd is, onduidelijk of onvolledig.

Om u op weg te helpen bij het opstellen van een maatschapscontract reik ik u hieronder 9 onderwerpen aan waarover de samenwerkende partners overeenstemming moeten bereiken. Laat u hierin begeleiden door bijvoorbeeld een VvAA-adviseur.

Inhoud van een maatschapscontract

Een aantal zaken is vrij standaard en eenvoudig op te nemen. Te denken valt onder andere aan de aanvang en de duur van de maatschap, het bekend maken van het aangaan van de maatschap, de naam die wordt gevoerd, wat het doel is van de maatschap en het aantal weken vakantie.

Waar meer vooroverleg nodig is, zijn de spelregels om in allerlei onverwachte en verwachte situaties op terug te kunnen vallen. Onderstaande zaken zijn in ieder geval onmisbaar.

1. Gerechtigheid

Leg vast wie voor welk deel gerechtigd is in de maatschap. Dit geldt niet alleen voor de praktijk, maar ook voor de aanwezige inventaris en eventueel het praktijkpand. Deze gerechtigheid is, zoals u kunt opmaken uit het voorbeeld, dus met name van belang bij een eventuele overdracht van het praktijkdeel.

2. Werkverdeling

Naast patiëntgebonden werkzaamheden verricht u als eigenaar ook managementtaken. Maak afspraken over welke taken dit zijn en wat het tijdsbeslag is. Komt dit bijvoorbeeld overeen met de gerechtigheid? En mag je als maat ook nevenwerkzaamheden buiten de maatschap verrichten?

3. Vertegenwoordiging

Voor welke beslissingen is er schriftelijke toestemming nodig van meerdere (of alle) maten? En wat zijn de sancties als iemand zich daar niet aan houdt?

4. Winstverdeling

Een cruciaal onderdeel binnen de samenwerking. Realiseer u dat er vele varianten denkbaar zijn. Krijgt elke maat een evenredig deel van de winst toebedeeld? Of is de winstverdeling naar rato van de eigen omzet? De winstverdeling is in ieder geval een weerspiegeling van de gerechtigheid en werkverdeling van de maten.

5. Vervanging bij ziekte van de maten

Wordt de zieke maat waargenomen door de overige maten of huurt u een externe partij in? Wat zijn de gevolgen voor de winstgerechtigheid van de zieke maat? En wat als de maat blijvend arbeidsongeschikt is?

6. Overlijden van een van de maten

Bij overlijden gaat het aandeel van rechtswege over op de erfgenamen. Welke rechten en plichten hebben zij en de achterblijvende maten? Is er iets geregeld omtrent de waarde van het aandeel van de overledene?

7. Opzegging door een van de maten

Wanneer kan iemand zijn of haar aandeel in de maatschap opzeggen? En hebben de achterblijvende maten een overnameplicht of een –recht? Ook hier geldt tegen welke prijs kan dit aandeel aangeboden worden? Voor zowel punt 5 als 6 verwijs ik graag nog eens naar mijn blog over de waardebepaling van een praktijkaandeel.

8. Langlopende verplichtingen

Zijn er nog naverrekeningen te verwachten van zorgverzekeraars? Of wordt er nog een ontslaguitkering uitbetaald aan een werknemer? In beide gevallen de vraag: in welke mate draagt de vertrokken of overleden maat daar nog aan bij?

9. WKKGZ (Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg)

Deze wet is sinds 1 januari 2016 van kracht. Mijn advies is om afspraken te maken in het maatschapscontract over de verplichtingen die deze wet met zich mee brengt. In de meeste bestaande contracten mis ik deze afspraken nog.

Laatste tip

Bovenstaande is geen uitputtende lijst, maar geeft wel de belangrijkste aandachtsgebieden weer. Het laatste advies wat ik mee kan geven is dat het de moeite loont om uw bestaande contract eens in de 5 jaar te laten screenen. Zowel de wetgeving in de zorg als uw praktijkvoering verandert voortdurend. Op deze manier blijven de afspraken uptodate en geeft dit helderheid voor de betrokken partijen.
Contract 360x200

Over de auteur

Peter van Bakel

'De cijfers zijn bij mij in goede handen.'


Mijn focus ligt op bedrijfskundige advisering aan ondernemers werkzaam in de zorg. Ik reken de financiële gevolgen door van investeringen. Samen met de ondernemer rekenen we door wanneer het verstandig is om te stoppen. Ik breng in beeld wat het betekent om van rechtsvorm te wijzigen en bij de verkoop of aankoop van een praktijk stel ik een waardebepaling op. 


Neem contact op met VvAA 030 247 42 48
contactformulier Peter van Bakel

linkedin vvaa  Bekijk mijn profiel