Blog

Aansprakelijkheid en verzekering huisartsenpost

  • 10 januari 2022
  • Leestijd 12 min

In dit artikel leest u hoe de aansprakelijkheid en de aan­sprake­lijk­heids­verzekering voor huisartsenposten (HAP) is geregeld. Ook vindt u antwoorden op een aantal veelgestelde vragen.

Aansprakelijkheid volgens de wet

De grote lijnen: wie is wanneer aansprakelijk?

De wet is eenvoudig. Als X een verwijtbare fout maakt waardoor Y schade lijdt, dan moet X aan Y de schade vergoeden die aan de fout is toe te rekenen. Als X die fout heeft gemaakt omdat hij als werknemer, dus in een gezagsverhouding, zijn werk deed, dan moet de werkgever de schade betalen. Als X een zelfstandige is, dan moet X de schade vergoeden.

Op een verzekering kan in principe iedereen worden meeverzekerd. Soms bieden meerdere verzekeringen dekking voor één en dezelfde gebeurtenis. De instelling (de HAP) kan bij­voorbeeld óók de zelf­standige meeverzekeren (de dienstdoende huisarts), terwijl de zelfstandige reeds een eigen Beroeps­aan­sprake­lijk­heids­verzekering heeft (want dat is verplicht voor zelfstandigen). Als de zelfstandige een verwijtbare fout maakt en dus vanwege de wet de schade moet vergoeden, dan zijn er twee verzekeringen die dat afdekken. Dat heet samenloop. Bij samenloop zal de eerst aangesproken verzekering/verzekeraar de claim oppakken en de volledige schade vergoeden (als er dekking is), en daarna de andere verzekeraar verzoeken om zijn aandeel in de schade aan de eerste verzekeraar te voldoen.

Bescherming van de patiënt

In beginsel staat de wet aan de kant van het slachtoffer; het is belangrijk dat u zich dat realiseert. Dus in het grijze gebied staat het belang van het slachtoffer voorop. Stel bijvoorbeeld dat de dienstdoende huisarts op de HAP evident de fout heeft gemaakt en dus de aansprakelijke partij is, maar dat deze arts géén verzekering heeft of onvoldoende verzekerd is om de patiënt schadeloos te stellen (de bekende ‘kale kip’). Dan zal de rechter welllicht oordelen dat dan (ook) de HAP aansprakelijk is. De patiënt mocht er immers op vertrouwen dat de HAP hem de nodige zorg ging leveren of er minimaal voor moest zorgen dat er geen onverzekerde artsen bij de HAP werken. Om dat risico te voorkomen, heeft een aantal HAP’s de dienstdoende huisarts volledig meeverzekerd op hun polis.

We zien de bescherming van de patiënt ook bij de Wkkgz-claims. Voor de geschillencommissie maakt het geen verschil of de claim tegen de HAP-medewerker of tegen de dienstdoende huisarts is gericht. De HAP wordt altijd verantwoordelijk gehouden; dat is wel zo overzichtelijk voor de patiënt. Daarna mogen de verzekeraars bepalen hoe de kosten en schade onderling moeten worden verdeeld. De VvAA-dekking houdt daar rekening mee. 

Zoals eerder gezegd; het moet gaan om een verwijtbare fout. ‘Fout gegaan’ is immers nog niet hetzelfde als ‘fout gedaan’. En het feit dat X aanspreekbaar wil zijn voor het slachtoffer (heel belangrijk) maakt X nog niet aansprakelijk. Wij zoeken dat goed uit. Verder moet de schade toerekenbaar zijn aan de fout. De patiënt kwam immers al ziek binnen, dus er moet worden uitgezocht in hoeverre de verwijtbare fout tot extra schade heeft geleid.

Wettelijke aansprakelijkheid van de HAP

Uit het voorgaande wordt duidelijk dat de HAP aansprakelijk is voor de schade van een patiënt als die schade het gevolg is van een verwijtbare fout door een HAP-medewerker die onder de gezagsverhouding van de HAP werkt (in de praktijk zijn dat de medewerkers in loondienst). Dit zal met name de triagist betreffen, maar het kan ook de huisarts in loondienst zijn of een andere medewerker. De HAP heeft zich tegen dit risico verzekerd.

Wettelijke aansprakelijkheid van de zelfstandige huisarts die dienst doet op de HAP

De dienstdoende arts is aansprakelijk voor de schade van een patiënt als gevolg van een verwijtbare fout door de arts. De arts is verplicht een verzekering af te sluiten, zodat deze schade aan de patiënt wordt vergoed.

Claims in het kader van de Wkkgz

Bij wet is geregeld dat de patiënt laagdrempelig kan klagen of claimen bij de geschillencommissie. De geschillencommissie mag beslissen over claims tot een maximale vergoeding van € 25.000,-.

Aansprakelijkheidsverzekeringen van de HAP door VvAA

Conform verzekeringsvoorwaarden

HAP’s zijn bij VvAA verzekerd conform de verzekeringsvoorwaarden tegen schade die voortvloeit uit fouten door de (in loondienst zijnde) medewerkers. Dat geldt óók voor de Wkkgz-claims die voortkomen uit fouten door de HAP-medewerkers.

Twee varianten: HAP-standaard en HAP-plus

Verreweg de meeste HAP’s hebben ervoor gekozen om de dienstdoende huisarts mee te verzekeren op de eigen polis. Soms vanuit het oogpunt van service naar de dienstdoende arts, andere keren om maximale zekerheid te hebben bij de dekking. Een kleiner deel van de HAP’s heeft ervoor gekozen om met name de claims tegen het eigen personeel te verzekeren en vertrouwt erop dat de dienstdoende huisarts altijd zelf een goede aansprakelijkheidsverzekering heeft.

Veelgestelde vragen over HAP-aansprakelijkheid

Veelgestelde vragen over de HAP-verzekering

Over de auteurs

  • Tom Groot, senior jurist medische aansprakelijkheid
  • Bert Hesp, manager verzekeringstechniek

Meer lezen?

Mannelijke huisarts ondervraagt mannelijke patiëntKlachten en claims
Klachten en claims
16 november 2022
  • 16 november 2022
  • Leestijd 1 min

Dossieronderzoek naar factoren die bijdragen aan het missen van de diagnose torsio testis

Wij onderzochten de soms atypische presentatie van torsio testis met als doel het diagnosticeren van deze urologische aandoening gemakkelijker te maken.