Inloggen

U wilt de behandelrelatie stopzetten omdat uw patiënt een claim heeft ingediend

Mag dat en hoe gaat u ermee om?

24 november 2021 - Stel, u wordt geconfronteerd met een claim van een patiënt die nog steeds bij u in behandeling is. Mag u als zorgverlener de behandelingsovereenkomst met uw patiënt beëindigen vanwege deze claim? In dit artikel zetten wij de regels en tips om hiermee om te gaan voor u op een rij.

Een praktijkvoorbeeld

Uw patiënt Els Hamers heeft u aansprakelijk gesteld. Zij heeft een claim ingediend omdat zij ontevreden is over de behandeling en meent hierdoor schade te hebben geleden. Die claim zit u dwars. U heeft alles gedaan wat in uw mogelijkheid lag en voor uw gevoel goed gehandeld. U voelt zich niet meer comfortabel om de behandelrelatie met Els voort te zetten. Daarom denkt u erover om de behandeling vroegtijdig te stoppen en uw behandelingsovereenkomst met Els te beëindigen.

Wet & regelgeving

Geneeskundige behandelingsovereenkomst
Gaan een zorgverlener en een patiënt een behandelrelatie aan, dan sluiten zij juridisch gezien een geneeskundige behandelingsovereenkomst. Hiermee verplicht de zorgverlener zich tegenover de patiënt om geneeskundige handelingen te verrichten. Als een zorgverlener bij een instelling in dienst is, sluit de zorginstelling de geneeskundige behandelingsovereenkomst. De verplichtingen die voortvloeien uit de geneeskundige behandelingsovereenkomst worden dan feitelijk door de behandelend zorgverlener vervuld.

Regels eenzijdige beëindiging
Een veel voorkomende reden voor beëindiging van de geneeskundige behandelingsovereenkomst is het afronden van de behandeling met wederzijds goedvinden. Mag de geneeskundige behandelingsovereenkomst eenzijdig door een zorgverlener worden beëindigd vanwege een claim? In de KNMG-richtlijn ‘Niet-aangaan of beëindiging van de geneeskundige behandelingsovereenkomst’ zijn de regels voor (eenzijdige) beëindiging uitgewerkt.

Gewichtige redenen noodzakelijk
Eenzijdige beëindiging door een zorgverlener is niet zomaar mogelijk. Dat kan alleen als er gewichtige redenen zijn. De gezondheidssituatie en eventuele afhankelijkheid van de patiënt staan centraal. De meest voorkomende gewichtige redenen voor eenzijdige beëindiging zijn:

  1. Wijziging van de aard en/of omvang van de hulpvraag waardoor dit de expertise van de hulpverlener te buiten gaat;
  2. Het vertonen van zeer onbeschaafd en/of agressief gedrag door de patiënt;
  3. Een ernstig conflict tussen hulpverlener en patiënt en/of het gebrek aan medewerking door de patiënt aan zijn of haar behandeling;
  4. Herhaaldelijke weigering van de patiënt om de facturen voor de zorgverlening te betalen; of
  5. Aanzienlijk belang van de hulpverlener bij beëindiging van de behandelingsovereenkomst (bijv. praktijkbeëindiging).

In de praktijk

Alleen een claim is geen reden voor eenzijdige beëindiging
Een claim is op zichzelf geen reden voor eenzijdige beëindiging van de behandelingsovereenkomst met de patiënt. Dat is alleen het geval als er daarnaast ook sprake is van een gewichtige reden. Bijvoorbeeld als er een ernstig conflict met de patiënt is, of als de patiënt herhaaldelijk zeer agressief gedrag vertoont.

Voldoen aan zorgvuldigheidseisen
Bij het eenzijdig beëindigen van de behandelrelatie moet u voldoen aan de zorgvuldigheidseisen die in de KNMG-richtlijn staan. Voorbeelden hiervan zijn: het blijven verlenen van noodzakelijke hulp totdat de patiënt een andere hulpverlener heeft gevonden, en het onderzoeken of herstel van de behandelrelatie mogelijk is.

Wat betekent dit voor u?

U mag dus niet zonder meer de behandeling stopzetten wanneer uw patiënt een claim indient. Wat kunt u wel doen?

  • Neem contact op met uw patiënt Het is goed voorstelbaar dat u zich lastig een houding weet te geven tegenover de patiënt. Het vertrouwen kan zijn aangetast. Hoe lastig het soms ook is, het is altijd goed om contact op te nemen met de patiënt om te kijken of u met elkaar in gesprek kunt gaan. Soms wil een patiënt alleen graag zijn of haar verhaal kwijt.
  • Ga in gesprek
    U kunt bespreken of er nog genoeg vertrouwen is om de behandelrelatie voort te zetten. Mocht dat van beide kanten niet het geval zijn, dan kan de behandelingsovereenkomst met wederzijds goedvinden worden beëindigd.
  • U kunt de claim doorgeleiden naar uw verzekeraar
    Een claim en een (goede) behandelrelatie kunnen echter ook goed naast elkaar bestaan. Als na een gesprek blijkt dat er nog genoeg vertrouwen over-en-weer is in een goede behandelrelatie maar een patiënt toch zijn claim wil doorzetten, dan kunt u de claim doorgeleiden naar uw beroepsaansprakelijkheidsverzekeraar. Zo kunt u zich blijven concentreren op de zorgverlening en de behandelrelatie met de patiënt en houdt uw verzekeraar zich bezig met de claim.
Bij ontvangst van een claim heeft de behandelrelatie soms wat extra aandacht nodig, maar als zowel de patiënt als u zich daartoe inspannen, dan kan de behandelingsovereenkomst ook bij een claim op goede wijze worden voortgezet.

VvAA-deskundigen houden zich in het kader van de VvAA-beroepsaansprakelijkheids- en rechtsbijstandverzekering in brede zin bezig met het omgaan met, en het voorkomen van, klachten en claims in de zorg. Dit artikel is geschreven door Mirjam Hofstee, jurist medische aansprakelijkheid bij VvAA.

Meer informatie

Meer weten? Of heeft u vragen of opmerkingen over dit artikel? Neem dan contact op met onze VvAA-deskundigen van de afdeling Letselschade en/of Juridisch Advies & Rechtsbijstand (JAR).