Hoe zit het met uw aansprakelijkheid als zorgverlener?

John Kovács, Personenschadedeskundige medisch aansprakelijkheid VvAA.
Bert Hesp, manager verzekeringstechniek VvAA

Bij een faillissement houdt uw instelling op te bestaan. Daarmee vervallen alle verzekeringen die door de instelling zijn afgesloten. Dus óók de aansprakelijkheidsverzekering. Welke risico’s loopt u en waar moet u op letten?

Als een onderneming failliet wordt verklaard, stelt de rechtbank een curator aan. De curator probeert vooral de schulden van de onderneming af te lossen. Maar zodra er een zorginstelling failliet gaat, moet de curator óók de belangen van de patiënt in het oog houden. Om die reden heeft de overheid curatoren opgeroepen een zogeheten ‘uitloopverzekering’ af te sluiten bij de verzekeraar van de oorspronkelijke aansprakelijkheidsverzekering. Op die manier blijven ook de claims na het faillissement verzekerd. Zodra deze uitloopverzekering afgesloten is, is in beginsel iedereen verzekerd die eerder ook onder de oude verzekering viel.

Ons advies: eis een uitloopverzekering van de curator

Omdat de curator de plicht heeft om de continuïteit van noodzakelijke geachte zorg veilig te stellen, zal de curator u vaak in eerste instantie verzoeken door te blijven werken.

Wij adviseren u om er bij de curator ten stelligste op aan te dringen, dan wel te eisen, dat hij een uitloopverzekering regelt bij de oorspronkelijke verzekeraar van de aansprakelijkheidsverzekering. Schuldeisers moeten dan maar met minder genoegen nemen. Het belang van de patiënt bij schadevergoeding (uw verzekering) gaat vóór. Want de extra kosten veroorzaakt door een medische fout kunnen groot zijn. Naast inkomensverlies kan een patiënt immers ook geld claimen voor kosten van extra zorg, aanpassingen van het huis, uitbesteden van huishoudelijke klussen. En ga zo maar door.

Hoe zit het met lopende en nieuwe claims als er geen uitloopverzekering is geregeld?

Komt een uitloopverzekering echter niet tot stand? Bijvoorbeeld omdat in de failliete boedel geen geld meer is om de premie te betalen en er geen partij is die de premie wil betalen, dan is uw opperste aandacht geboden. Als zorgverlener wilt u lopende afspraken met uw patiënten meestal niet afzeggen; de patiënt rekent op u. Maar zonder uitloopverzekering bent u als zorgverlener feitelijk onverzekerd. U loopt extra risico als u na de datum van het faillissement (of surseance van betaling) blijft doorwerken:

  • Voor lopende claims is er geen probleem, want die zijn reeds door de verzekeraars in behandeling genomen.
  • Ook de nog te verwachten claims, mits op tijd (!) gemeld aan de verzekeraar, vallen nog onder de dekking. U moet dan op tijd een zogeheten “omstandighedenmelding” doen
  • Maar dient een patiënt ná het faillissement (of surseance van betaling) een claim in tegen u, dan valt dit niet meer onder de dekking. Ook al is de medische fout gemaakt in de periode dat de verzekering nog van kracht was.

Zorgverlener in loondienst loopt in beginsel geen risico

  • In loondienst bent u weliswaar verantwoordelijk voor de fouten die u maakt, maar omdat die onder gezag van de instelling zijn verricht, is uiteindelijk uw werkgever aansprakelijk voor de schadevergoeding.
  • Zodra de curator u verzoekt door te blijven werken, neemt de curator feitelijk de rol van werkgever over. Daarmee is de curator ook degene die moet opkomen voor een financiële claim die is ontstaan tijdens de uitvoering van uw werk.
  • U hoeft zich in beginsel dus geen financiële zorgen te maken over een aansprakelijkheidsclaim. De instelling waarvoor u werkte, of de curator op wiens verzoek u door blijft werken, is de aan te spreken partij voor een schadevergoeding. Vanuit het oogpunt van aansprakelijkheid raden wij u echter af om zonder verzoek van de curator door te blijven behandelen. En verdere zekerheid wordt verkregen als de curator de uitloopdekking heeft geregeld.

Zelfstandig gevestigde zorgverlener (of MSB) loopt wél risico

  • Als zelfstandige kunt u rechtstreeks aansprakelijk gesteld worden voor de schade als er een medische fout is gemaakt. Aangezien de financiële gevolgen van een medische fout enorm kunnen oplopen, kunt u als zelfstandige zorgverlener persoonlijk failliet gaan zodra een claim op uw bord als privépersoon komt te liggen.
  • Vaak bent u als zelfstandige meeverzekerd op de polis van de instelling. Daar betaalt u ook aan mee (zodat het voor de fiscus helder is dat u zelfstandig bent). Maar bij een faillissement bent u niet meer verzekerd. Zowel voor de medische fout die vóór datum faillissement is gemaakt als voor de fouten die daarna zijn gemaakt.
  • Vanuit aansprakelijkheidsperspectief adviseren wij u daarom dringend pas weer met behandelen te beginnen zodra de curator een uitloopverzekering heeft geregeld.

VvAA biedt in de meeste gevallen een uitloopverzekering aan

Een claim is vervelend voor de zorgverlener. Maar óók voor de patiënt. Want wie betaalt anders voor al zijn extra kosten? Was een failliete instelling bij VVAA verzekerd? Dan kunnen wij de instelling via de curator een uitloopverzekering aanbieden, meestal onder ongeveer dezelfde condities als de eerdere verzekering. Het belang voor de zorgverleners en patiënten is immers groot. Ook de onderliggende BV’s van een failliete instelling kunnen we een aanbod doen. Bovendien bieden we ook dekking als de zorginstelling een doorstart maakt.

Maar helaas niet in deze gevallen:

  • Was uw instelling ten tijde van het faillissement elders verzekerd? Dan moet de curator bij deze andere verzekeraar een uitloopverzekering regelen.
  • Is uw instelling voorafgaand aan het faillissement korter dan 3 jaar bij VvAA verzekerd? Dan bieden wij geen uitloopverzekering aan. Daarmee willen we voorkomen dat instellingen op het randje van faillissement zich bij VvAA verzekeren. Dat zou de premie voor trouwe verzekerden alleen maar opdrijven.
  • Bij een faillissement van de instelling kunnen wij individuele zorgverleners helaas geen persoonlijke dekking bieden. Vooral omdat we tegen lastige dilemma’s aanlopen. Met een dekking zouden we feitelijk alsnog de medische aansprakelijkheid dekken van de zelfstandigen die werkzaam zijn in instellingen die niet bij VvAA verzekerd waren en waarvan we het risico niet kennen of het risico eerder niet konden verzekeren. De premiegevolgen zijn niet tot nauwelijks in te schatten. Evenmin wie er belangstelling heeft voor die dekking. Wellicht zijn dat voornamelijk zelfstandigen die in een instelling werken die in de gevarenzone zit. En dan is de premie onbetaalbaar.

Kortom: wees waakzaam en houd uw eigen risico’s en dat van uw patiënt goed in de gaten.

Juridisch advies en rechtsbijstand | VvAA

Wij staan voor u klaar

Gaat de instelling waar u als zorgverlener werkt failliet? Dan kunt u voor uw persoonlijke en vakinhoudelijke, juridische vragen terecht bij onze Juridische helpdesk.

Aanmelden nieuwsbrief | VvAA

Op de hoogte blijven

Vindt u dit artikel interessant? Meld u dan aan voor onze e-mailservice. Daarmee blijft u op de hoogte van meer zaken die u persoonlijk én beroepsmatig raken.