Tips voor omgaan met agressie

Als zorgverlener hebt u soms te maken met patiënten en familieleden die ongewenst, agressief gedrag vertonen. Hoe gaat u daarmee om? Drie tips van trainer Mascha de Ridder.


Tip 1: laat de ander zijn gevoelens uiten 

Emotioneel agressief gedrag is geboren uit frustratie en vaak goed in te schatten: rood hoofd, trillende stem, tranen van boosheid. De kunst is om deze vorm te zien als iets wat iedereen kan overkomen; het is een opeenstapeling van gebeurtenissen en wat je nu ziet is de druppel die de emmer doet overlopen. Laat uiten, stel vragen, toon begrip en geef pas uitleg als de ander hiervoor open staat. En: eigen veiligheid staat altijd voorop. 

Tip 2: weet met welke vorm van agressie u te maken heeft

Om goed om te leren gaan met vormen van agressie is het belangrijk om  de verschillende vormen van agressie te onderscheiden. We spreken over emotionele, instrumentele en pathologische agressie. Emotionele agressie vang je op door de emotie te herkennen, begrip te geven en even te laten gaan. De ander heeft tijd nodig zich te herpakken. Bedenk: emotie voelen beperkt ons rationele denken. Ga niet in op de inhoud maar vooral op de emotie en toon begrip. Herken bij instrumentele agressie vooral het uitblijven van de fysieke kenmerken: er is geen trilling in de stem, geen rode vlek in de hals vooral een dreigende toon die persoonlijk is van aard; jij moet iets doen om mij recht te doen. Trek hierbij vooral je eigen grens, zeg dat je graag wilt praten en luisteren maar niet op deze manier. Reageer vriendelijk en kordaat. Beëindig het gesprek als de agressieve toon doorzet. Pathologische agressie is het gevolg van psychische gesteldheid van de ander: vaak onder invloed van middelen of psychische labiliteit. Deze vorm is onvoorspelbaar en eigenlijk niet te hanteren: kies altijd voor eigen veiligheid!

Tip 3: verwerk het incident actief

Leren omgaan met agressie is gericht op het moment dat de gebeurtenis plaatsvindt. De echte spanning komt echter vaak naderhand. De adrenaline is weg en dan realiseer je je wat er is gebeurd. Hierover praten met anderen, een simpele actie ondernemen om een volgende keer dit te voorkomen -bijvoorbeeld een bureau verplaatsen- een fysieke inspanning om de spanning te ontladen. Wat je ook doet, ga er actief mee om om te voorkomen dat angst voortaan regeert.

Tips

De Maat vol! Omgaan met agressie

Wilt u beter leren omgaan met agressie? Volg nu onze training De maat vol! Omgaan met agressie.